Van parkeerplaats naar park
Van parkeerplaats naar park

Het idee van Park2Park komt uit San Francisco: inwoners veranderden tijdens Park(ing) Day parkeerplaatsen voor één dag in een groene leefruimte. Het centrale idee is het terug opeisen van de straat op maat van de mens.
De lokale overheid pikte het concept op en creëerde een kader om Parklets of miniparkjes op semipermanente basis te installeren. Het klinkt aanlokkelijk en interessant. En dat is het ook in Vlaamse context.

Park2Park

Van par­keer­plaats naar park. Het lijkt een een­voudi­ge en logis­che stap, maar is het dat wel? De inname van par­keer­plaat­sen in een stedelijke beton­nen jun­gle door groen, lev­en en de mens. Het tijdelijk omvor­men van een lev­en­loze, kale omgev­ing tot een ruimte met zoveel meer mogelijkheden. 

Het con­cept komt uit San Fran­cis­co

De inwon­ers van San Fran­sis­co veran­der­den tij­dens Park(ing) Day par­keer­plaat­sen voor één dag in een groene leefruimte. Een let­ter­lijke woonkamer op straat, visueel voor te stellen als een rood-wit pick­nick­deken op een uit­gerolde groene gras­mat en spe­lende kinderen eromheen. Het cen­trale idee was het (terug) opeisen van de straat op maat van de mens. De lokale over­heid van San Fran­cis­co pik­te het con­cept op en creëerde een kad­er om Parklets, want zo wer­den mini­park­jes gedoopt, op semi­per­ma­nente basis te installeren. Lokale bewon­ers wer­den uitgen­odigd om samen met han­de­laars een parklet te realis­eren. Ze dien­den zelf met financier­ings­bron en de ruimtelijke uitwerk­ing over de brug te komen. Het suc­ces was, is en bli­jft over­weldigend. Het aan­tal aan­vra­gen overtrof het aan­tal beschik­bare plaat­sen in veelvoud.

De laat­ste jaren maak­ten de parklets hun over­steek naar Europa, ook naar Bel­gië. In Gent wer­den het Leef­s­trat­en en in Leu­ven wer­den par­keer­plaat­sen heruitgedacht in het kad­er van de Kom op voor je Wijk-cam­pagne. De resp. stads­besturen traden op als facil­i­ta­tor en (gedeel­telijke) financier. De con­crete uitwerk­ing lag bij buurtcomités. 

Ini­ti­atieven op beleidsniveau

Naast de grass­roots-ini­ti­atieven wor­den ook op belei­d­sniveau ini­ti­atieven genomen. Het ver­haal van Oslo is uiter­mate inter­es­sant. Het stads­bestu­ur besliste in 2015 de eerste Europese stad met een autovrij cen­trum te wor­den. Deze ambitie hield, naast het beperken van autover­keer, ook duidelijk het schrap­pen van par­keer­plaat­sen in de strat­en van het cen­trumge­bied in. In 2017 wer­den al 300 par­keer­plekken geschrapt. Deze zomer wordt die lijn verder door­getrokken door nog eens 700 par­keer­plekken voor pri­vate voer­tu­igen uit het straat­beeld te halen. Zo zal een totaal gebied van maar lief­st 1,3 km², voorheen een­z­i­jdig ingenomen door wagens, wor­den omgevor­md tot een kwal­i­tatieve stedelijke ruimte voor duurzame ver­vo­ersmo­di, groen en sociale inter­ac­tie. Deze coper­ni­caanse omwen­tel­ing ver­loopt niet zon­der slag of stoot, maar zek­er is dat het debat rond de func­tie van de pub­lieke ruimte is opges­tart. En dat de evi­den­tie van het een­z­i­jdig inkleuren van cen­trumge­bied als par­keer­plek duidelijk ter dis­cussie staat. 

Dat laat­ste sluit aan het feit dat Parklets en aan­ver­wan­ten het laat­ste decen­ni­um als figu­urlijke pad­den­stoe­len uit de grond schi­eten. De rede­nen zijn veelvoudig. De kli­maatveran­der­ing en daar­bi­jhorende groeiende bewust­word­ing, zow­el bij over­heid als burg­ers, rond uit­stoot in stedelijke woonge­bieden gaan hand in hand met het sociale ont­moet­ingsaspect van parklets. Dat laat­ste speelt in op het her­in­ter­preteren van de pub­lieke ruimte waarbin­nen de mens cen­traal staat. Op die manier wordt gestreefd naar strat­en, pleinen en ste­den op mensen­maat. Een parklet heeft daarbin­nen een belan­grijke sig­naal- en exper­i­mentele func­tie. Er bestaan ook raakvlakken met ver­schil­lende andere maatschap­pelijk thema’s zoals de ver­hard­ing van het stedelijk land­schap en de maatschap­pelijke parkeerkost.

Vlaamse con­text

Met Park2Park willen we, over­tu­igd van de kracht van dergelijke ingrepen, een gelijkaardig ver­haal schri­jven in onze verkavelde Vlaamse con­text. We mikken op bestaande plaat­sen waar nog veel poten­tieel is voor bruisende ideeën voor een leef­bare omgev­ing. Net zozeer kun­nen ideeën en ambities ontspro­ten uit dit ini­ti­atief een plaats kri­j­gen in de pub­lieke ruimte en daarmee hun sig­naal­func­tie vervullen. 

Het opzet van Park2Park bli­jft trouw aan zijn geestelijke voor­gangers, door het (her)creëren van een waarde­volle pub­lieke ruimte voorop te stellen. Een plaats waar ont­moeten cen­traal staat met een esthetisch waarde­vol karak­ter. Ruimte voor kun­st, cre­ativiteit en voor lev­en. Een stad op maat van de mensen, een verbli­jf­s­ruimte en een ruimte om te leven.

Deel dit artikel via: